किरणमान प्रधान
नायः, न्यकू जात्रा मतयाः संचालन समिति
क्षेत्र नं. २, मंगः, यल
दकले न्हापां न्यकू जात्रा मतयाः पर्वया ऐतिहासिक महत्वया बारे छुं खँ धयादिसँ ?
मतयाः पर्व जिं न्यनातयागु कथं ८०० दँ न्ह्यःनिसें जुजु बालार्चण देवया पालंनिसें न्ह्यानावयाच्वंगु खः । १४०० दँ न्ह्यःनिसें न्यकूयाः न्ह्यानाच्वंगु व ८०० दँ न्ह्यःनिसें मतयाः संचालन जुयाच्वंगु धापू दु । अले जुजु सिद्धिनरसिंह मल्लया पालंनिसें मतयाः पर्व व्यवस्थित रुपं सुथांलाक्क न्ह्याकेगुया निंतिं झिगू त्वाःयात हरेक दँय् छगू त्वालं पाःकयाः मतयाः संचालन यायेगु पाः लःल्हाःगु खः । थुकथं पाः चाःहिलाः ववं वंगु दँय् क्षेत्र नं. १ नकबहिलं, अनं क्षेत्र नं. २ मंगः त्वालय् पाः हिलावःगु जुल ।
थुगुसी मतयाःया ज्याझ्वः गुकथं न्ह्यानाच्वंगु दु ?
थुकिया ज्याझ्वःकथं श्रावण ८ गते ७/८ महिना न्ह्यःनिसें प्रशिक्षण बियाः स्यनावयागु बाजं दमोखिं, नौबाजं पिथनेगु निंतिं नासःद्यः पुजा यानाः बाजं पिथनेगु ज्या जुल । मंगः त्वाःया नासःद्यः धुम्बहालय् जुयाः अन पुजा यानाः बाजं पिथना । थन छगू भचा गजबगु चलन छु दु धाःसा मंगः त्वाःया पाःबलय् धाः व न्यकू बाजनय् हःखा त्वालं ग्वाहालि याइ । अले गथे जुल धाःसा थनया नासःद्यः धुम्बहालय् व हःखाया नासःद्यः सौगलय् जुयाच्वन । अथे जुयाः छथाय् पुजा याये ज्यामछिनाः मंगःयापिन्सं धुम्बहालय् व हःखायापिन्सं सौगलय् नासःद्यः पुजा यानाः थःथःगु थासय् बाजं सय्काच्वंपिन्त बाजं लःल्हानाः बाजं पिथनेगु ज्या जुल । वय्कःपिन्सं जिमित व जिमिसं वय्कःपिन्त सःता, तर निखलः नं निथाय् वनेमफुत । थःथःगु थासय् छन्हुं हे लाःगु जुयाः पुजा यानाः भ्वय् नयेगु लगायत माःगु ज्याझ्वः क्वचाय्कागु जुल । अले १४ गतेनिसें १६ गतेतक मंगः व हःखाया बाजं थाइपिं छगू हे थासय् च्वनाः छगू हे तालय् हयेत प्राक्टिस यानाः १७ गते डेमो प्रदर्शन केन्द्रीय कमिटीया दुजःपिन्त क्यनेगु ज्या जुल । २१ गते दमोखिंया तिसा क्वापतं कयाः हयेगु ज्या जुल । अले २५ गते मतयाः छन्हु न्ह्यः मतयाःया द्यः कयाः हयेगु ज्याझ्वः दु धाःसा २६ गते मतयाः हे जुल, नापं थुकुन्हु मंगलय् लुँझ्याःक्वय् नौबाजा थायेगु जुइ । २७ गते बुंगय् वनाः नौबाजा थाःवनेगु, २८ गते स्वयम्भूइ व येँय् नासःद्यः नासल चोक हनुमानध्वाखा वनाः नौबाजा थायेमाः । अथे हे २९ गते गणेश पुजा यायेमाः । थुगु गणेश पुजा न्हापा हःखा व मंगः त्वालं अलग अलग यानाच्वंगुलिइ थुगुसी थथे मिले मजुल, बांमलात धकाः सल्लाह यानाः छगू यानाः वनेत्यनागु दु । थुकुन्हु हे बहनी समापन ज्याझ्वः नं मंगः व हःखा छगू हे थासय् च्वनाः अन व थन निथाय् नं हनापौ, दसिपौ, सिरपा लगायतया ज्याझ्वः छगू हे थासं यायेगुकथं क्वःछ्यूगु दु । अले केन्द्रपाखें नं सिरपा लःल्हायेगु ज्याझ्वः दु व ज्याझ्वः सिधय्काः मेगु दँया निंतिं क्षेत्र नं. ३ चक्रबहीयात पाःब्व लःल्हायेधुंकाः थुगुसीया मतयाः ज्याझ्वः क्वचाइ ।
बाजं स्यनेगुलिइ ल्याय्म्ह वर्गपिं गुलितक उत्साही जूगु खंकादिया ?
बाजं स्यनेगु झ्वलय् थुगुसी जिं छु खना धाःसा थन चिचिधिकःपिं ६/७ दँया मस्तनिसें ल्याय्म्हपिन्सं उत्साही जुयाः बाजं थाः वयाच्वंगु दु । थ्व तसकं बांलाःगु खँ जुल । उकिं आः जिमिसं थुकियात न्हंके मज्यू, वय्कःपिनिगु उत्साह व निरन्तरताया निंतिं मतयाःया ज्याझ्वः क्वचायेधुंकाः नं छुं छुं बजेट तयाः प्राक्टिसया ज्याझ्वःयात निरन्तरता बियाः वनेगु योजना दु ।
आर्थिक पक्षया व्यवस्थापन गुकथं जुयाच्वंगु दु ?
मूल समारोह समितिया आर्थिक संयोजक नं जि हे जुल । आर्थिक पक्षय् नुगः क्वसाय्काः ग्वाहालि यानादीम्ह वडा नं. १६ या वडा अध्यक्ष निर्मलरत्न शाक्यजु खः । अथे हे वडा नं. १२ या वडा अध्यक्ष नारायणलाल अवाले खः । अथे हे यल महानगरपालिकां नं आर्थिक ग्वाहालि याःगु दु । थुगुसी करीब ३३ लाख खर्च जुइगु अनुमान दु । वय्कःपिन्सं यानादीगु आर्थिक सहयोग व मेगु आन्तरिक रुपं चन्दा उठेयानाः मुंकाबलय् आर्थिक पक्षय् उलि समस्या खनेमन्त ।
मतयाःया तयारीया अवस्था गथे जुयाच्वंगु दु ?
तयारीया हिसाबं करीब करीब पूवंगु हे अवस्थाय् दु । हरेक उपकमिटीं बांलाक हे ज्या पूवंकाच्वंगु दु । मेगु भोलेन्टियरपिं परिचालन यायेगुलिइ गुकथं परिचालन यायेगु धइगु खँय् सहलह जुयाच्वंगु दु । बाजंया तयारी नं बांलाक हे जुयाच्वंगु दु । अले आर्थिक संकलन नं बांलाक हे जुयाच्वंगु दु । मतयाःबलय् रुटकथं ७३ गू स्तूप चाःहिलेमाः । थुकियात व्यवस्थित यायेगु निंतिं सम्बन्धित थासय् खबर नं यायेधुनागु दु । मेगु १० गू क्षेत्रय् वनाः थःथःगु क्षेत्रय् मतयाः वइबलय् व थासय् व्यवस्थित यायेगु निंतिं वय्कःपिन्त जिमिगु व केन्द्रपाखें नं पहल जुयाच्वंगु दु । केन्द्रं थुगु पर्व न्ह्याकेगु निंतिं बांलाक हे सहयोग यानाच्वंगु दु । जिमित गनतक लगेजू मतयाःबलय् खासै समस्या मदयेधुंकूगु व सकसिगुं ग्वाहालिं थुगु पर्व बांलाक हे संचालन यायेफइ ।
दकलेलिपा मतयाःबलय् ब्वतिकाये मंदुपिन्त छिसं छु धयादी ?
न्यकू जात्रा मतयाः पर्व झी नेवाःतय्गु तःधंगु सांस्कृतिक पर्व खः । ८०० दँ न्ह्यःनिसें न्ह्यानावयाच्वंगु थ्व संस्कृतियात झीसं म्वाकातयेमाः । थ्वहे संस्कृति, सम्पदा स्वयेगु निंतिं पर्यटकत तसकं आकर्षित जूगु दु । देय्या इज्जत व म्हसीका नं थुकी हे दु । अय्जूगुलिं सकसित जिं इनाप याये, छिकपिन्सं मतयाःबलय् ब्वति कयादिसँ । छिकपिन्त जिमिसं फुकथं सर्भिस सेवा बिये । छिकपिं मतयाः वनीबलय् छुं कथंया बाधा, अडचन मवयेक चाःहिलेगु व्यवस्था जिमिसं याये । उकिं मतयाः झायाः थुगुसीया मतयाः झःझः धाय्केत ग्वाहालि यानादीत सकसित जिं इनाप यानाच्वना ।
•
